Religie kennis Wiki
Advertisement
Deel van een serie artikelen over de
Godsdienstfilosofie
Filosofie
..Het goddelijke

Standpunten: Agnosticisme - Antitheïsme - Atheïsme - Deïsme - Henotheïsme - Ietsisme - Kakotheïsme - Monolatrisme - Monotheïsme - Misotheïsme - Pandeïsme - Panentheïsme - Pantheïsme - Polytheïsme - Theïsme Filosofische concepties: Demiurg - Onbewogen Beweger - God (monotheïsme) Argumenten: Argumenten tegen het bestaan van God - Cirkelredenering van Descartes - Godsbewijs - God van de gaten - Russells theepot - Theodicee

..Religies

Relevante religies: Theïstische religies: Bahai - Christendom - Confucianisme - Germaanse mythologie - Griekse godsdienst - Jodendom - Hindoeïsme - Hurritische mythologie - Islam - Oud-Griekse godsdienst - Romeinse godsdienst - Taoïsme - Zoroastrianisme Non-theïstische religies: Boeddhisme - Humanisme Overzicht van alle religies

..Themata en concepten

Bijgeloof - Creatie - Creationisme - Eschatologie - Ethiek - God - Godsdienstvrijheid - Hiernamaals - Ideaal - Indifferentisme - Natuurtoestand - Oorsprong van het leven - Openbaring - Probleem van het lijden - Rede - Religie van de rede - Religieuze bijeenkomst - Staatsgodsdienst - Theocratie - Vergeving - Wonder - Zin van het leven - Zonde

..Stromingen

Analytische filosofie - Apologetiek - Fenomenologie - Fideïsme - Joodse godsdienstfilosofie - Natuurlijke theologie - Neothomisme

..Godsdienstfilosofen

Augustinus - Anselmus - Aquino - Buber - Cohen - Descartes - Halevi - Hartshorne - Hubbeling - Kant - Kierkegaard - Lévinas - Nietzsche - Rosenzweig - Russell - Spinoza - Swinburne - Tillich - Wolterstorff

..Werken

Die Religion innerhalb der Grenzen der bloßen Vernunft - Pensées - Tractatus theologico-politicus - Vrees en beven - De vrolijke wetenschap

Filosofie portaal

Russells theepot, soms de bovennatuurlijke theepot genoemd, was een analogie die als eerste werd bedacht door de filosoof Bertrand Russell. De analogie is bedacht om onfalsifieerbare stellingen van religies te ontkrachten. Russel geeft met het theepot argument aan dat het bestaan van een god bewijsbaar moet zijn. In een artikel getiteld Is There a God? (Is er een God?), gekocht maar nooit gepubliceerd door het tijdschrift Illustrated in 1952, zei Russell het volgende:[1]

Cquote1.svg Als ik zou stellen dat er tussen de Aarde en Mars een porseleinen theepot in een ellipsvormige baan rond de zon draait, dan zou niemand het tegendeel kunnen bewijzen als ik er bij zou zeggen dat de theepot te klein is om gezien te worden, zelfs als onze sterkste telescopen gebruikt zouden worden. Als ik dan zou zeggen dat, aangezien het tegendeel van mijn stelling niet bewezen kan worden, het een ontolereerbare miskenning van het menselijk verstand zou zijn om aan mijn stelling te twijfelen, dan zou iedereen me voor gek verklaren. Maar als het bestaan van deze theepot erkend zou worden in antieke boeken, die elke zondag als de heilige waarheid wordt aangeleerd en waarmee de hersenen van kinderen geïndoctrineerd zouden worden, dan zou afzien van geloof in zijn bestaan een teken van excentriciteit worden en zou iemand die dit doet in het verlichte tijdperk voorgeleid worden aan een psychiater of in een eerder tijdperk aan de Inquisitie.
Cquote2.svg

In zijn boek A Devil's Chaplain (Kapelaan van de duivel) ontwikkelde Richard Dawkins het theepot-thema nog wat verder:[2]

Cquote1.svg De reden waarom georganiseerde religies een ronduit vijandige aanpak verdienen, is dat, in tegenstelling tot het geloof in Russells theepot, het geloof krachtig, invloedrijk en uitgezonderd van belastingen is, en ook nog eens systematisch wordt overgedragen aan kinderen die te jong zijn om zichzelf te kunnen verdedigen en een goede afweging te maken. Kinderen worden niet gestimuleerd tijdens hun studiejaren idiote boeken over theepotten te lezen en uit hun hoofd te leren. Door de overheid gesubsidieerde scholen sluiten geen kinderen buiten van ouders met een voorkeur voor de verkeerde soort theepot. Theepot-gelovigen stenigen geen theepot-ongelovigen, theepot-geloofsafvalligen, theepot-ketters en theepot-godslasteraars. Moeders verbieden hun zonen niet te trouwen met theepot-andersdenkenden, van wie de ouders geloven dat er niet één maar drie theepotten zijn. Mensen die als eerste de melk in het kopje schenken beschieten geen mensen die de thee als eerste in het kopje schenken.
Cquote2.svg

Het concept van Russells theepot is verder uitgewerkt in humoristische, wat explicietere religieparodieën als de Onzichtbare Roze Eenhoorn en het Vliegend Spaghettimonster.

Bronnen, noten en/of referenties[]

Bronnen, noten en/of referenties:

  1. (en) Bertrand Russel (1952). Is There a God?. Geschreven in opdracht van Illustrated magazine, maar niet gepubliceerd.
  2. (nl) Richard Dawkins, Kapelaan van de duivel. Contact, 2004. ISBN 90-254-1764-7.
       (en) Richard Dawkins, A Devil's Chaplain. Houghton Mifflin, 2003. ISBN 0-618-33540-4.

da:Russells tepotte el:Τσαγιέρα του Ράσελ eo:Tepoto de Russell fa:قوری چای راسل fi:Russellin teekannu fr:Théière de Russell he:קנקן התה של ראסל hu:Russell teáskannája hy:Ռասելի թեյնիկ is:Teketill Russells it:Teiera di Russell ko:러셀의 찻주전자 lt:Raselo arbatinukas pl:Czajniczek Russella pt:Bule de chá de Russell ru:Чайник Рассела sq:Russells Teekanne sv:Russells tekanna ta:ரஸ்சலின் தேனீர் கேத்தல் tr:Russell'in Çaydanlığı uz:Russell choynagi

Advertisement